Müze yönetiminde dijital dönüşüm modeli
Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Türk Telekom arasında müze ve ören yerlerine yönelik kapsamlı dijital dönüşüm protokolü imzalandı. İstanbul Arkeoloji Müzeleri’nde gerçekleştirilen toplantıda; akıllı biletleme sistemleri, yerli ve milli teknoloji altyapısı, veri güvenliği, dijital ziyaretçi deneyimi, müze mağazaları ve ticari alanların yeni yönetim modeli hakkında bilgi verildi.
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, yeni dönemin teknolojiyi kültürle buluşturan, ziyaretçi deneyimini merkeze alan ve veri güvenliğini önceleyen bir dönüşüm süreci olduğunu belirterek, bunun yalnızca bir biletleme sistemi değil, kültürel miras yönetiminde bütünleşik yeni bir modele geçiş anlamına geldiğini söyledi.
216 müze ve ören yeri tek programda buluşuyor
Protokol kapsamında Türkiye genelindeki 216 müze ve ören yerinde gişe operasyonları, müze mağazaları ve ticari alanlar merkezi yapı altında birleştirilecek. Bakan Ersoy, halen yaklaşık 70 müze ve ören yerinin farklı işletme modelleriyle yönetildiğini, 118 noktadaki hizmetlerin ise Bakanlık personeli tarafından yürütüldüğünü ifade etti.
2026-2027 yıllarında açılması planlanan 28 yeni müze ve ören yerinin de sisteme dahil edilmesiyle mevcut yapı daha da genişletilecek. Bu süreçte görev yapan 292 personelin Bakanlığın diğer birimlerinde değerlendirilmesi planlanırken, kıdem tazminatı, SGK primi ve özlük hakları kalemlerinde yıllık yaklaşık 400 milyon lira tasarruf sağlanacağı belirtildi. Bakanlığa göre bu rakamın 10 yıllık süreçte yeniden değerleme etkisiyle yaklaşık 8 milyar liraya ulaşması öngörülüyor.
Yeni sistemle birlikte ülke genelinde hizmet standardının yeknesak hale getirilmesi, operasyonel süreçlerin tek merkezden yönetilmesi ve kamu kaynaklarının daha verimli kullanılması hedefleniyor.
Ziyaretçilere hızlı giriş, dijital ödeme ve 5G destekli deneyim
Protokolün en dikkat çekici başlıklarından biri ziyaretçi deneyimine ilişkin dönüşüm oldu. Yeni model kapsamında müze ve ören yerlerinde fiber altyapı, yaygın Wi-Fi sistemleri ve 5G entegrasyonu kullanılacak.
Akıllı biletleme sistemleri, çok kanallı dijital ödeme çözümleri, yapay zeka destekli veri analitiği, artırılmış gerçeklik (AR) ve sanal gerçeklik (VR) uygulamaları, sesli rehber sistemleri ve dijital arşivleme altyapıları yeni sistemin temel bileşenleri arasında yer alacak.
Bakan Ersoy, vatandaşların mevcut MüzeKart kullanımında değişiklik olmayacağını belirterek, Türkiye Cumhuriyeti kimlik kartlarının da MüzeKart işlevi kazanacağını açıkladı. Buna göre vatandaşlar e-Devlet ve mobil uygulama üzerinden kimlik tanımlaması yaptıktan sonra sıra beklemeden doğrudan geçiş sağlayabilecek.
El sanatları ustalarına ekonomik destek ve küresel satış imkanı
Protokol yalnızca dijital altyapıyı değil müze mağazaları ve ticari alanları da kapsıyor. Buna göre müze mağazalarında geleneksel Türk el sanatları, Türk lokumu, Türk kahvesi, Türk halıcılığı ve geleneksel süsleme sanatları gibi ürünlerin yanı sıra UNESCO Dünya Miras Listesi’nde yer alan somut olmayan kültürel miras ögeleri de satışa sunulacak.
Bu ürünlerin, Bakanlık tarafından belgelendirilmiş somut olmayan kültürel miras taşıyıcısı sanatçılar ve geleneksel el sanatları ustalarından tedarik edilmesi zorunlu olacak. Böylece hem kültürel üretimin korunması hem de sanatçılar için ekonomik gelir oluşturulması hedefleniyor.
Bakanlık ayrıca Türk Telekom’un küresel pazarlama ağı ve dijital mağazaları üzerinden bu ürünlerin yurt dışı satışlarının yaygınlaştırılacağını açıkladı. Bu modelle geleneksel üreticilerin uluslararası pazarlara erişiminin artırılması planlanıyor.
Türk Telekom kültür altyapısının dijital sağlayıcısı olacak
Ebubekir Şahin, Türk Telekom’un yalnızca iletişim altyapısı sunan bir şirket olmadığını, Türkiye’nin dijital dönüşüm süreçlerinde stratejik rol üstlendiğini söyledi.
Şahin, protokol kapsamında müze ve ören yerlerinin uçtan uca dijital dönüşüm sağlayıcısı olacaklarını belirterek; biletleme sistemlerinden satış kanallarına, otoparklardan kafeteryalara kadar ziyaretçi deneyimini etkileyen birçok alanın dijitalleştirileceğini ifade etti.
Türk Telekom’un fiber altyapı, siber güvenlik, veri merkezi, bulut teknolojileri, ödeme sistemleri, veri analitiği ve yapay zeka kabiliyetlerinin bu sistemin temelini oluşturacağı belirtildi.
Şahin ayrıca kültür ve turizm verilerinin Türkiye’de, yerli teknoloji ve iş gücüyle yönetileceğini vurgulayarak, bunun veri egemenliği ve dijital bağımsızlık açısından stratejik önem taşıdığını kaydetti.
Protokol kimlere ne sağlayacak?
Ziyaretçiler: Daha hızlı giriş, kimlik kartıyla geçiş, dijital ödeme, AR/VR destekli deneyim, sesli rehber hizmetleri ve kesintisiz bağlantı altyapısı.
Kültür ve Turizm Bakanlığı: Merkezi yönetim modeli, operasyonel standardizasyon, kamu kaynaklarında verimlilik ve uzun vadeli milyarlarca liralık tasarruf.
El sanatları ustaları ve kültürel üreticiler: Belgeli ürünlerin müze mağazalarında yer alması ve uluslararası satış kanallarına erişim.
Türk Telekom: Türkiye’nin kültür ve turizm alanındaki dijital altyapısında stratejik ve uzun vadeli operasyonel rol.
Turizm sektörü: Daha yüksek hizmet standardı, veri tabanlı yönetim ve uluslararası ziyaretçiler için gelişmiş deneyim altyapısı.
Kaynak: Anadolu Ajansı
Yorumlar