Ali Rıza Bayzan Ali Rıza BayzanSufi ile Terapist

Siz nasıl bir delisiniz?

10 Şubat 2026 Salı
Siz  nasıl bir delisiniz?
Siz nasıl bir delisiniz?

BAK BAKALIM NE TÜR DELİLİK VAR SENDE :)

İçinde bir miktar delilik karışımı olmayan mükemmel bir ruh yoktur der Aristoteles. Psikoterapinin mottolarındandır. Delilik veya anormallikler diyelim veyahut da davranış bozuklukları ilk kez modern psikoloji ve psikiyatriden çok önce tradisyonel öğretilerde ele alınmıvtır.

Atalarımız el-cünûn u fünûn (delilik çeşit çeşittir.) demişlerdir. Ebu’l Kâsım en-Nisabûrî " adlı eserinde 45 delilik türünden bahseder.

Avnî Bey'in Mir'ât-ı Cünûn adlı eserinde başlıklar hâlinde 35 civarında delilik türünden bahsedilir.
Osmanlı bilginlerinden Mehmed Said 1815’te yazdığı "Delinâme" adlı risalesinde 56 çeşit delilikten bahseder (Freud'dan 41 yıl önce doğmuştur.) Bu tasnife göre toplumda akıllı bulunmamaktadır:)

Ukalau’l-Mecanin (Akıllı Delilik) Çeşitleri

1- Asıl deli: Kendini cennetlik sanır.
2- Ağzı açık deli: Konuşacağına bakar.
3- Yanaz deli: Kendi kendini sever.
4- Bılkın deli: Nedensiz korkar.
7- Zır deli: Bir şey söyleyince eşek gibi ağlar.
8- Zirzop deli: Suçlarını saklamaz.
9- Esirik deli: Elbiselerini yırtar, salyaları akar.
10- Takla göz deli: Kötü ve iyinin nereden geleceğini algılayamaz.
11- Tamakâr deli: Zararını, kârını bilmez.
12- Lipri deli: Söylediği cevabı anlatamaz.
13- Ebleh deli: Akıllı olduğunu sanır.
14- Tiryaki deli: Kimse ile zindegânlık etmez, kavga eder tabakları kırar.
15- Gözü büyük deli:Çalışmaktan korkar.
16- Kuş akıllı deli: Kavga etmeyi sever.
17- Tembel deli: Kahvelerde uyur.
18- Kızıl deli: Ufak olaylar yüzünde kavga çıkarır.
19- Maskara deli: Soytarılık yapar.
20- Cinni deli: İnsanlara ve hayvanlara vurur.
21- Cin kıl deli: Dediği olmazsa tepinir.
22- Cebi pâk deli: Boyanmayı sever.
23- Haylaz deli: Hiçbir şey yapmaz.
24- Maslahat deli: Başkaları için çalışıp kendi sorumluluklarını unutur.
25-Şeytani deli: Kimseyi sevmez, bencildir.
26- Şuara deli: Kafiyeli konuşur.
27- Çılgın deli: İyi konuşurken birden konuşması fenalaşır.
28- Çarpık deli: Ellerini ayaklarını oynatır.
29- Sevdavi deli: Zinayı sever.
30- Sabırsız deli: Kanun dışı mallara sahiptir
31- Serseri deli: Haylazlığı sever.
32- Sürtük deli: Vaktini kahvelerde geçirir.
33- Sünepe deli: Tımarhanede ve Yahudilerde çok bulunur.
34- Rabıtasız deli: Konuşması mantıksızdır, düşüncesi bozuktur.
35- Dem geldi deli: Bazen sakin bazen coşkulu deli.
36- Zınkıl deli: Yetişkin olup çocuklarla oynar.
37- Zır zır deli: Çok konuşur.
38- Dal bastı deli: Kötü laflar (küfür) söyler.
39- Tartağan deli: Kendine bakamaz.
40- SüfIi deli: Önüne ne konursa yer
41- Farsî deli: Çok az konuşur.
42- Pervane deli: Bir şeyi yüz kere söyler ve yapmaz.
43- Pişikir deli: Fahişelik yapar.
44- Kelpi deli: Küfreder, dine söver.
45- Futur deli: Dişlerini gıcırdatır.
46- Uflaz deli: Soytarılık yapar.
47- Fesad deli: İnsanlar arasına nifak sokar.
48- Fitne deli: Piç gibi davranır.
49- Fırfır deli: Saman alevi gibi birden parlar çabuk söner.
50- Kayık deli: Her şeye inanır, hamama gider kurnaya, düğüne gider zurnaya inanır.
51- Misafir deli: Çok içer, meyhaneden çıkanları zorla kendi evine götürür kendi uyur.
52- Cömert deli: Tüm parasını içmek için harcar, zekâta gelince vermez.
53- Alış veriş delisi: Deli gibi satın alır.
54- Cevdar deli: Çok konuşur ama kimse anlamaz.
55- Kurudem deli: Her zaman şarkı söyleyip gülen deli.
56- Oynatan deli: Sakız çiğner ve kaşını gözünü oynatır.